Ủy ban Thượng viện Mỹ bỏ phiếu cáo buộc Dr. Fauci không tuân lệnh Quốc hội

Ủy ban Thượng viện Mỹ bỏ phiếu đề nghị xem xét vi phạm lệnh Quốc hội của Dr. Fauci

Vào ngày 6/8/2026, Ủy ban An ninh Nội địa và Các vấn đề Chính phủ của Thượng viện Mỹ đã thông qua đề xuất của Chủ tịch ủy ban, Thượng nghị sĩ Cộng hòa Rand Paul thuộc bang Kentucky, nhằm truy cứu trách nhiệm Dr. Anthony Fauci do ông từ chối trả lời các câu hỏi liên quan đến cách xử lý đại dịch Covid-19. Đây là một bước đi pháp lý nhằm hạ thấp uy tín của vị chuyên gia dịch tễ lừng danh từng dẫn dắt Viện Dị ứng và Bệnh truyền nhiễm Quốc gia trong gần bốn thập kỷ.

Cuộc bỏ phiếu diễn ra sau phiên điều trần hồi cuối tháng trước, trong đó Dr. Fauci, 85 tuổi và đã nghỉ hưu từ năm 2022, áp dụng quyền im lặng theo Tu chính án thứ Năm của Hiến pháp Mỹ trên 100 lần. Vụ việc đã thu hút sự chú ý mạnh mẽ vì tầm ảnh hưởng và vai trò quan trọng của ông trong việc định hướng các biện pháp y tế công cộng của nước Mỹ trước đại dịch gây tử vong hơn 1,1 triệu người.

Cuộc đối đầu kéo dài và sự phân hóa chính trị xung quanh Dr. Fauci

Dr. Fauci trở thành biểu tượng công khai của phản ứng đại dịch tại Mỹ nhưng cũng là mục tiêu chỉ trích của nhiều phe bảo thủ, trong đó có cựu Tổng thống Donald Trump, vì những hướng dẫn phong tỏa, đeo khẩu trang, giữ khoảng cách xã hội và thúc đẩy tiêm chủng vaccine. Mặc dù các biện pháp này dựa trên bằng chứng khoa học được giới chuyên môn áp dụng toàn cầu, chúng vẫn bị chính trị hóa sâu sắc trong bối cảnh chia rẽ xã hội Mỹ.

Thượng nghị sĩ Rand Paul, người chỉ trích mạnh mẽ ông Fauci từ lâu, cho rằng việc ông Fauci từ chối trả lời chất vấn là không có giá trị pháp lý vì ông đã được Tổng thống Joe Biden ân xá vào tháng 1/2025 để tránh bị điều tra hoặc truy tố về các hành vi liên quan đến đại dịch. Tuy nhiên, lệnh ân xá này không bao gồm hành vi sau thời điểm đó, và cũng không loại trừ khả năng Dr. Fauci bị xét xử ở cấp tiểu bang.

Quy trình tiếp theo và những tác động pháp lý

Việc đề nghị xử lý Dr. Fauci vi phạm lệnh Quốc hội trước tiên phải được ủy ban phê duyệt, rồi chuyển lên toàn Thượng viện để bỏ phiếu. Để thông qua, sự kiện này cần ít nhất 60 phiếu thuận, điều rất khó xảy ra do phần lớn Đảng Dân chủ bảo vệ Fauci. Tuy nhiên, ông Rand Paul cho biết có thể gửi thẳng đề nghị đến Bộ Tư pháp Mỹ kèm theo tóm tắt pháp lý mà không cần phải chờ bỏ phiếu tại Thượng viện.

Bộ Tư pháp Mỹ tại Washington, do công tố viên thân cựu Tổng thống Trump là Jeanine Pirro chỉ đạo, sẽ là bên xem xét và quyết định có khởi tố hoặc điều tra ông Fauci hay không. Ngoài ra, các bang Louisiana, Florida và Alabama cũng đang thực hiện các cuộc điều tra về công tác ứng phó đại dịch của Fauci, cho thấy lệnh ân xá liên bang không ngăn cản các hành động pháp lý ở cấp tiểu bang.

Phản ứng và ý nghĩa của sự kiện

Dr. Fauci cho biết ông có lý do chính đáng để lo ngại về nguy cơ bị truy tố hình sự vì quyết tâm của nhóm nghị sĩ Cộng hòa nhằm bắt ông chịu trách nhiệm hình sự. Ông khẳng định việc xuất hiện tại phiên điều trần không phải để trả lời theo yêu cầu công khai mà là bị áp lực nhằm mục đích chính trị. Đại diện của Dr. Fauci hiện chưa có bình luận chính thức về diễn biến mới nhất này.

Sự kiện cho thấy tình trạng chia rẽ sâu sắc trong chính trường Mỹ về cách nhìn nhận và xử lý đại dịch trong tương lai, từ đó tác động đến niềm tin xã hội vào các chính sách phòng chống dịch và cách kiểm soát các quan chức y tế có vai trò quan trọng trong các cuộc khủng hoảng y tế cộng đồng.

Đối chiếu nguồn

Bài tổng hợp từ 4 nguồn độc lập. 1/2 số liệu được ít nhất 2 nguồn xác nhận. 1 số liệu chỉ xuất hiện ở bản tổng hợp, cần đối chiếu thêm.

• Straits Times World
• South China Morning Post
• ABC News (AU)
• NBC News

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của trí tuệ nhân tạo. Tổng hợp từ các nguồn tin uy tín. Kiểm duyệt của toà soạn VN247.