Trump ký sắc lệnh mới nhằm siết chặt quyền công dân theo nguyên tắc nơi sinh

Tổng quan về sắc lệnh hạn chế quyền công dân theo nơi sinh

Ngày 6/8, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ký một sắc lệnh mới nhằm hạn chế việc cấp quyền công dân dựa vào nguyên tắc "jus soli" (nơi sinh), đặc biệt hướng vào những người được cho là nhập cảnh với mục đích sinh con để lấy quốc tịch Mỹ. Ông Trump cho rằng quyền công dân theo nơi sinh đã bị lợi dụng và trở thành "trò đùa" khi nhiều người từ nước ngoài đến Mỹ chỉ để sinh con và được cấp quốc tịch tự động.

Đây là bước tiếp nối sau khi Tòa án Tối cao Mỹ ra phán quyết vào cuối tháng 6, bác bỏ nỗ lực trước đó của ông Trump nhằm hạn chế quyền công dân cho con cái của người nhập cư bất hợp pháp hoặc du khách tạm thời. Phán quyết dựa trên Điều khoản Công dân của Tu chính án thứ 14 của Hiến pháp Mỹ, quy định mọi người sinh ra hoặc được nhập tịch tại Mỹ và chịu sự quản lý của Mỹ đều là công dân nước này.

Chi tiết về nội dung sắc lệnh và các luận điểm pháp lý

Sắc lệnh mới do ông Trump ký không chỉ nhắm vào trẻ sinh ra bởi các bậc cha mẹ nhập cư bất hợp pháp hoặc có visa tạm thời, mà còn mở rộng sang con cái của các thành viên tổ chức khủng bố nước ngoài hoặc những đối tượng hành động thay mặt cho các chính phủ nước ngoài. Stephen Miller, cố vấn thân cận của tổng thống, cho biết mục tiêu của sắc lệnh là ngăn chặn nơi sinh quyền công dân cho những nhóm người như vậy nhằm tránh tình trạng cấp quyền công dân một cách sai lệch và quá rộng rãi.

Chính quyền Trump trước đây lập luận rằng Tu chính án thứ 14, ban hành sau Nội chiến Mỹ (1861-1865), chủ yếu bảo vệ quyền công dân của các nô lệ được giải phóng chứ không bao gồm con cái của người nhập cư trái phép hay khách du lịch. Sắc lệnh cam kết thực hiện các điều chỉnh nhằm duy trì công bằng trong chính sách nhập cư và quyền công dân.

Phán quyết của Tòa án Tối cao và phản ứng của chính quyền Trump

Tòa án Tối cao Mỹ đã bác bỏ nỗ lực hạn chế quyền công dân của ông Trump dựa vào lập luận rằng Điều khoản Công dân rõ ràng bao gồm tất cả những ai sinh ra và nằm dưới quyền quản lý của Mỹ. Bản án do Chánh án John Roberts soạn thảo, được các thẩm phán bảo thủ lẫn tự do đồng tình, khẳng định quyền công dân theo nơi sinh vẫn được duy trì rộng rãi và không thể bị hạn chế qua sắc lệnh hành pháp.

Dù vậy, Tổng thống Trump vẫn khẳng định rằng luật hiện hành là không công bằng và cần được điều chỉnh. Chiến dịch của ông với mục tiêu siết chặt nhập cư còn bao gồm các biện pháp trục xuất hàng triệu người nhập cư bất hợp pháp cũng như đình chỉ các chính sách bảo vệ trục xuất đối với nhiều nhóm công dân nước ngoài.

Ảnh hưởng và ý nghĩa của sắc lệnh mới

Sắc lệnh này làm nổi bật quan điểm của chính quyền Trump trong việc hạn chế nhập cư và điều chỉnh các quyền có liên quan đến những người sinh ra trên lãnh thổ Mỹ do mục đích sinh con để lấy quyền công dân. Mặc dù vấp phải sự phản đối từ nhiều cơ quan tư pháp và nhóm bảo vệ quyền lợi nhập cư, đây vẫn là một phần trong chủ trương rộng lớn nhằm kiểm soát dòng người nhập cư và củng cố chính sách nhập tịch. Những điều chỉnh này đặt ra nhiều thách thức cho cả hệ thống pháp luật và cộng đồng nhập cư tại Mỹ trong thời gian tới.

Đối chiếu nguồn

Bài tổng hợp từ 4 nguồn độc lập. 2/2 số liệu được ít nhất 2 nguồn xác nhận.

• The Punch
• Yonhap News Agency
• France 24
• France 24 Americas

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của trí tuệ nhân tạo. Tổng hợp từ các nguồn tin uy tín. Kiểm duyệt của toà soạn VN247.