Cuộc đối đầu ngoại giao giữa Tây Ban Nha và Ý liên quan đến kiểm tra biên giới
Ngày 7/8, Tây Ban Nha thông báo sẽ áp dụng kiểm tra biên giới tạm thời đối với du khách đến từ Ý, phản ứng trước việc Rome thực hiện biện pháp kiểm tra tương tự nhằm hạn chế dòng người di cư bất hợp pháp. Các quy định mới sẽ có hiệu lực từ nửa đêm thứ Bảy và kéo dài đến ngày 7/9, theo tuyên bố của Bộ Nội vụ Tây Ban Nha.
Trước đó cùng ngày, Tây Ban Nha đã cảnh báo sẽ có biện pháp đối phó nếu Ý không gỡ bỏ các biện pháp kiểm tra hiện tại. Tuy nhiên, chính phủ Ý do Thủ tướng Giorgia Meloni lãnh đạo từ chối thay đổi, khẳng định quyết định bảo vệ an ninh quốc gia và kiểm soát biên giới sẽ được duy trì ít nhất tới ngày 15/8, trong bối cảnh dự đoán sẽ có làn sóng di cư mới hướng tới Ceuta.
Nguyên nhân bùng phát căng thẳng
Cuộc khủng hoảng bắt nguồn từ đợt đột ngột leo thang di cư bất hợp pháp từ Maroc vào lãnh thổ Ceuta của Tây Ban Nha trong hai ngày 30-31/7, khi gần 72,000 người vượt biên trái phép để vào vùng này. Vụ việc gây sốc với cộng đồng quốc tế bởi số người di cư đông đảo và cái chết của ít nhất 80 người, theo chính quyền Tây Ban Nha. Các nhóm nhân quyền Maroc ước tính con số tử vong còn cao hơn, lên tới ít nhất 141 người.
Phía Maroc cũng xác nhận 11 người thiệt mạng trên lãnh thổ của họ, đa phần do đuối nước. Những người còn ở lại Ceuta, trong đó có hàng trăm trẻ em không có người bảo hộ, đang đối mặt với điều kiện sống vô cùng khó khăn, thiếu thốn về lương thực, nước uống và chỗ ở.
Phản ứng và các biện pháp kiểm soát
Ý đã áp dụng kiểm tra biên giới đối với công dân nước thứ ba nhập cảnh từ Tây Ban Nha qua các cửa khẩu hàng không và cảng biển, mặc dù không có chung đường biên giới đất liền với Tây Ban Nha. Thủ tướng Meloni gọi đây là biện pháp đặc biệt nhằm bảo vệ an ninh quốc gia và chặn đứng các tác động do dòng di cư bất hợp pháp có thể gây ra.
Bà Meloni và chính phủ Ý từ chối nhận 'tối hậu thư' từ bên ngoài liên quan đến an ninh biên giới, đồng thời cho biết chỉ xem xét lại quyết định khi không còn những nguy cơ về an ninh hay làn sóng di cư mới tiếp tục hướng đến châu Âu.
Ngược lại, chính phủ Tây Ban Nha và Ngoại trưởng José Manuel Albares chỉ trích biện pháp của Ý là hành động không công bằng, đi ngược lại lợi ích EU và phân biệt đối xử với công dân Tây Ban Nha, gọi đây là “quả ngư lôi đánh vào đoàn kết châu Âu”. Albares đã yêu cầu Rome hủy bỏ biện pháp kiểm tra và đối xử bình đẳng công dân Tây Ban Nha như các thành viên EU khác.
Hệ quả đối với quan hệ châu Âu và nhân đạo
Kéo theo đó là những cảnh báo từ phía Tây Ban Nha về nguy cơ gây rạn nứt đoàn kết giữa các quốc gia EU, tạo căng thẳng không cần thiết dựa trên động cơ chính trị nội bộ. Vụ việc cũng cho thấy thách thức lớn mà các nước châu Âu phải đối mặt trong kiểm soát dòng di dân bất hợp pháp và bảo vệ quyền con người, đặc biệt với những trường hợp trẻ em không có người bảo hộ.
Đến nay, trong số hơn 72,000 người đã vượt biên vào Ceuta, khoảng 70,000 người đã quay lại Maroc. Tuy nhiên, số người sống sót còn lại vẫn đang sinh sống trong điều kiện thiếu thốn và bấp bênh, đặt ra trách nhiệm cấp thiết của cộng đồng quốc tế và chính quyền sở tại trong việc hỗ trợ và bảo vệ.
Nguồn tham khảo
- The Guardian - Spain to introduce temporary border checks on visitors from Italy
- Free Malaysia Today - Spain imposes border checks on Italy as migrant showdown grows
- CNA - Spain imposes border checks on Italy as migrant showdown grows
- Bangkok Post - Spain imposes border checks on Italy as migrant showdown grows
Đối chiếu nguồn
Bài tổng hợp từ 4 nguồn độc lập. 3/3 số liệu được ít nhất 2 nguồn xác nhận.
- The Guardian
- Free Malaysia Today
- CNA
- Bangkok Post
Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của trí tuệ nhân tạo. Tổng hợp từ các nguồn tin uy tín. Kiểm duyệt của toà soạn VN247.
